"O blog da SAGA"

V REUNIÓN CIENTÍFICA DE LA ASOCIACIÓN ESPAÑOLA DE ANTROPOLOGIA Y ODONTOLOGÍA FORENSE

A  Sociedade Antropolóxica Galega colabora coa:

V REUNIÓN CIENTÍFICA DE LA ASOCIACIÓN ESPAÑOLA

DE ANTROPOLOGIA Y ODONTOLOGÍA FORENSE

 

Anuncio y Primera Circular

5th Scientific Meeting of Spanish Association of Forensic

Anthropology and Odontology.

First Announcement

 

Verín (Ourense, Spain)

27-28 de Junio de 2013

“FALANDO DAS ORIXES DA ANTROPOLOXÍA”

Por Miguel Losada

No derradeiro terzo do século XIX, Pedro González de Velasco, experimentou unha improbable metamorfose pola cal, e dentro dun contexto social netamente inmobilista, mudou de labrego do planalto segoviano a médico doutor e catedrático cirurxián na Vila de Madrid. No seu proceso como crisálida social humana, pasou pola formas de soldado e rudo operario manual polivalente.

Cando acadou, polo seu propio esforzo, a fase de imago baixo a forma de “catedrático de operacións” creou a “Sociedad Antropológica Española”, en 1865, e o “Museo Antropológico”, en 1875. Aparecen neste intre as primeiras publicacións sobre a ollada antropolóxica como son  a “Revista de Antropología”, 1874, e “Antropología Moderna” no 1883, que é o ano no que se crea tamén a sección etnográfica, sobre a base das coleccións que o propio González de Velasco obtivera nas súas viaxes, unha vez operada a transmutación.

Para consumar a “performance “romántica que foi a súa vida, ó altamente improbable doutor Velasco, morreulle a súa filla. El embalsamouna e, ataviada de noiva, dispúxoa na súa casa museo fornecendo así de material adicional ás potenciais aproximacións antropolóxicas cara a súa peripecia.

A xeito de contexto, vemos tamén como por aquel tempo no que xa campaban o evolucionismo ou o marxismo, e dende os alicerces, a antropoloxía xurde con vocación holística cando o ser humano, pode que como Sísifo no Averno, comeza a pensar ontoloxicamente sobre o “Humano” entendido como un fenómeno que acolle e transcende ós eidos cultural e biolóxico. Un xeito, pois, de estudar física, arqueolóxica, lingüística e socialmente, aquilo do que poida predicarse a pertenza ó xénero “Homo”.

No 1851 L. H. Morgan, publica a primeira monografía, “The league of the Ho-de-no-sau-nee or Iroquais.”  (Sage & Brothers, Rochester),  sobre un pobo indíxena, a confederación das nacións iroquesas, ca que fica inaugurado o xénero do ensaio etnográfico tal como o recoñecemos actualmente.

Simultaneamente ó traballo do Doutor Velasco, outro ser altamente improbable, Paul Broca -bacharel en física, matemática e antropoloxía antes dos 17 anos, e doutor en medicina ós 20-  fundaba a Sociedade Antropolóxica de París no 1859, a Revue d’Anthropologie en 1872 e a Escola de Antropoloxía en París en 1876. Librepensador confeso, foi denunciado por subversivo, materialista e “corruptor da xuventude”, como Sócrates. Nunha ocasión seica fuxiu no medio da noite nun carro de patacas por baixo das cales agachaba setenta e tres millóns de francos procedentes dos Fondos da Beneficencia e que, repartidos en maletas, pretendía salvar do latrocinio durante a guerra franco-prusiana de 1870-71

Fica pois claro que a antropoloxía ten sido cousa de xente afouta e de amplas miras. Malia que no caso de Broca unha miras tan amplas como para defender a “inferioridade psíquica e intelectual da muller”.

Tamén neste tempo, E. M. Lombrosso, coñecido como “Cessare” Lombrosso, estudou unha ampla variedade de factores con lectura antropolóxica, como os condicionantes climáticos, dinámica de poboacións, alcoholismo, relixión, economía, entre outros que debían levar cara un mellor coñecemento do fenómeno da criminalidade e da súa prevención e represión.

Deste xeito a Antropoloxía, a Antropoloxía xeral,  nace como filla do seu tempo, no medio da luz e da sombra. Ó abeiro dos intereses estratéxicos das potencias coloniais e do positivismo. Biólogos e xuristas foron tamén moitos dos primeiros autores, de xeito que a antropoloxía sempre tivo un “carozo” vocacional aberto á diversidade e á interdisciplinariedade.

Galicia conta actualmente cun centro de máximo nivel na investigación antropolóxica forense como é o Instituto de medicina legal de Santiago de Compostela, o Instituto de Ciencias Forenses “Luís Concheiro”[1], no cal algunhas das liñas de investigación teñen fondas implicacións dentro da antropoloxía xeral como pode ser as relacionadas ca criminalística, o parentesco ou a xenética de poboacións.

Hoxe en día, superadas en grande maneira a meirande parte das sombras expostas, os colexios profesionais de antropólogos rexeitan[2] o uso da antropoloxía e dos antropólogos, como ferramenta de control e obtención de información por parte de determinados gobernos, incluíndo becas e outros programas de estudos secretos ou semi secretos, ó servizo de certas axencias estatais. Vemos pois como a Antropoloxía segue a ser filla do seu tempo.

Advertisements

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair / Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair / Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair / Cambiar )

Google+ photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google+. Sair / Cambiar )

Conectando a %s