"O blog da SAGA"

Arquivo do autor

Crónica: VIII Xornadas sobre o Entroido da Galiza.

Un ano máis, leváronse a cabo as Xornadas do Entroido da Galiza, que xa acadan a oitava edición. Xa é tradición que teñan lugar unha semana despois dos días máis importantes do Entroido, e este 2020 (ano bisesto) celebráronse, cunha grande afluencia de público, os días 28 e 29 de febreiro, no espazo Nemonon de Pontevedra.

As actividades foron variadas: conferencias, presentación de libros, actuación musical, exposición fotográfica de Roberto de la Torre e mesas de debate.  Comezaron, puntualmente, o venres 28 coa inauguración a cargo de Anxo Rosales, membro da Sociedade Antropolóxica Galega (SAGA).

jornadas entrudo VIII saga 2020

Julio I. González, Anxo Rosales e Emi Cagiao.

A presentación do libro Historia e recuperación do Entroido de Samede (publicado pola editorial Ab Origine), que vén de publicar Emi Cagiao, foi o primeiro acto das Xornadas.

2Este Entroido, que se leva a cabo no concello coruñés de Paderne (A Coruña), vivíu un renacemento a partir dunha pescuda que os nenos e nenas do lugar fixeron no colexio. A nai dun destes nenos, Emi Cagiao, seguíu co fío da investigación máis alá dun simple traballo escolar. Os vellos e vellas do lugar convertíronse nos informantes do seu traballo, que tivo como froitos a recuperación da festividade por parte da xente máis nova, primeiro, e a publicación do seu libro, posteriormente.

Esta obra conta cun abondoso e invaluable material gráfico, aportado pola propia veciñanza. Aparte de recuperación de traxes e personaxes, tamén saíu do esquecemento unha danza, a Muiñeira Cruzada, que ten como peculiaridades ser bailada o luns de Entroido e como mínimo por 10 parellas. Esta danza non se bailaba desde o ano 1961.

A continuación, unha representación da Asociación Felos e Madamas de Esgos (Ourense) deu unha charla sobre o seu particular Entroido. Esta asociación naceu no ano 2009 coa finalidade de pór en valor a tradición do Entroido neste concello, que se leva fundamentalmente polas montañas de Rocas. Dúas madamas (Marina Díaz Rodríguez e Esperanza Rodríguez Crespo) e un felo (Manuel Fariña Blanco) foron as persoas designadas para achegárnolo un pouco máis. Contaron anécdotas sobre os traxes, a tradición e o presente do Entroido en Esgos.

jornadas entrudo VIII saga 2020

Marina Díaz , Manuel Fariña e Esperanza Rodríguez.

Aínda que non ten tanta sona como outros, onde tamén hai personaxes chamadas felos (como Maceda), comentaron con orgullo que o seu Entroido segue a celebrarse e que a veciñanza fai unha importante labor para conservalo, levando ás novas xeracións para implicarse e empaparse das tradicións locais.

Tamén comentaron, entre outras cousas, que o Entroido se conserva moi parecido a como era tradicionalmente, pero que hai algúns cambios nos nosos días, como a contratación de autobuses para chegar a todas as aldeas onde queden habitantes, factor que é moi importante para eles: chegar a todos e todas.

A veciñanza visitada, pola súa parte, responde moi ben a estas visitas e cada parada convértese nun festín de delicias gastronómicas para estas madamas e estes felos que aínda van roubar (teatralmente) nos seus galiñeiros.

A continuación, o historiador Julio I. González deu a conferencia O Mundo ao revés. O teatro de Entroido de Galiza.

jornadas entrudo VIII saga 2020

Julio I. González e Rafael Quintía.

Especializado en investigacións sobre manifestacións artísticas, teatro e espectáculos, aportou unha visión histórica sobre a influencia do teatro nas manifestacións do Entroido galego, a través de fontes diversas, como documentos antigos e referencias pictóricas e artísticas na Galiza e en Europa.

Na Xornada do sábado, Carlos X. Ares presentou a súa obra, Festividades de inverno na provincia de Ourense. Máscaras, personaxes e rituais. (da editorial Dr. Alveiros), Premio Vicente Risco de Ciencias Sociais 2020.

jornadas entrudo VIII saga 2020

Carlos X. Ares e Rafael Quintía.

6Esta obra é un inventario moi extenso e conciso das festividades que se levan a cabo en Ourense, a provincia que máis tradición aporta ao noso Entroido.

Nesta obra resúmese un traballo etnográfico intensivo de tres anos, tras a visita a 151 localidades ourensás (pertencentes a 56 concellos), cun grande traballo de campo que inclúe incontables entrevistas de informantes de entre 20 e 95 anos e visitas a todas as mascaradas e rituais dos que fala no libro.

Unha obra imprescindible se se quere profundizar no asunto tan serio que supón o Entroido na provincia de Ourense en particular, na que ocupa gran parte da vida social durante a invernía, tanto nos núcleos urbanos coma no rural.

Con el veu o grupo Escaravellos, que nos obsequiou unha alegre actuación musical.

jornadas entrudo VIII saga 2020

Grupo Escaravellos.

A continuación, Lidia Mariño deu unha conferencia titulada A figura da Vella no Entroido.

jornadas entrudo VIII saga 2020

Lidia Mariño e o fuso da Vella fiandeira.

Partindo da Vella mitolóxica e as súas características principais aportadas pola etnoloxía, procedeu a facer unha comparación de certas figuras presentes en diversos Entroidos galegos con outros europeos, defendendo a teoría que tras algunhas personaxes están antigos mitemas sobre a morte e o renacemento da vida, nun contexto cíclico e agrario que foi a base do sustento da Humanidade desde o Neolítico.

Por último, Chema Cebeiro, da Rexionalista de Teo (A Coruña), presentou o seu traballo sobre as danzas do Entroido do Ulla. Estas danzas, redescubertas de forma inesperada a través dun informante que fora bailador principal nelas, amplían o vistoso Entroido do Ulla, famoso sobre todo polos seus Xenerais. Na conferencia explícase como foi o procedemento da recuperación (que levou preto de cinco anos), grazas á vontade que ten a veciñanza de que a danza sexa incorporada de novo no seu Entroido (entenden de forma moi loable que a danza non pode ser fosilizada nin servir de demostración nos festivais, senón que debe ser incorporada como elemento vivo no Entroido do Ulla).

jornadas entrudo VIII saga 2020

Chema Cibeiro e Rafael Quintía.

Rafael Quintía, presidente da SAGA, foi o encargado de clausurar estas xornadas entroidescas, facendo unha reflexión sobre o Entroido nos nosos días: como se pode compaxinar tradición e fenómeno turístico? Expresou que o Entroido, incluído nas guías de turismo como un reclamo máis do noso país, debe ser tratado co respecto que merece, como forma de convivencia social con códigos, oficiantes e unha ritualística propios, facendo referencia ao triste feito de que turistas agrediran, ou intentaran agredir, a participantes dalgunhas mascaradas tradicionais. Como parte da identidade dos pobos e comunidades da Galiza, as persoas que visitan deben informarse mínimamente do que irán a ver, e ter un mínimo de empatía polas que o ofician.

Desde a SAGA, afirmamos contundentemente que o noso Entroido debe ser digno e dignificado. Por iso seguiremos realizando estas Xornadas, estudando e colaborando coas persoas que fan posible que o noso Entroido siga tendo no posible toda a súa esencia, e fomentando o seu respecto.

Ata o ano que vén. E que viva o santo Entroido!

Texto: Ana Durán Penabad/ Fotografías: Miguel Ângelo Vieites.


EN MEMORIA DE DON CARMELO LISÓN TOLOSANA

Hoxe sorprendeunos a desgraciada nova da morte do antropólogo Carmelo Lisón Tolosana, referente indiscutible no estudo da antropoloxía galega. O noso compañeiro e socio honorífico da Sociedade Antropolóxica Galega, o Doutor José Luis Cardero López, achéganos esta sentida lembranza do que foi o seu mestre no seu camiño polo mundo da Antropoloxía. Que a terra lle sexa leve, Don carmelo Lisón Tolosana. D.E.P.

Carmelo Lisón Tolosana.  (Foto: http://www.fundacionlison-donald.es)

 

EN MEMORIA DE DON CARMELO LISÓN TOLOSANA

De una manera o de otra, el fin de los tiempos y el de nuestro propio tiempo, termina siempre por sorprendernos, por mucho que lo esperemos o que pensemos en ello como algo cierto e inevitable.

Yo me acuerdo ahora, en estos tiempos de crisis casi universal, del profesor Lisón y de aquellas clases y seminarios impartidos en el Departamento de Antropología Social y Cultural de la Facultad de Ciencias Políticas y Sociología, en la Universidad Complutense de Madrid.

Sus enseñanzas abrieron, en mi caso, una ventana al mundo del Conocimiento, cuya importancia y trascendencia nunca habría sospechado por entonces. Venía yo en aquellos años -los setenta del pasado siglo veinte- de los territorios académicos de la Medicina y también de los acontecimientos sociales y políticos que marcaron las etapas finales de la dictadura franquista. La Sociología y, mas tarde, la Antropología Social y Cultural, con las aportaciones docentes y académicas del profesor Lisón impartidas en un Departamento universitario magníficamente dotado con unos profesores de gran altura profesional e intelectual, de los cuales guardo un recuerdo entrañable, provocaron un cambio imparable en mi propia vida, tanto como en el curso de mis inquietudes intelectuales.

Recuerdo que, a lo largo de sus muchas enseñanzas, nos comentaba como la curiosidad nunca saciada, el ansia de preguntar una y otra vez, la observación detenida, la investigación pormenorizada e incansable y la preocupación científica, llegaban a ser -entre otros- instrumentos indispensables tanto para el trabajo de campo que distingue en cualquier caso la labor de antropólogas y antropólogos, como para la interpretación que estos científicos sociales deben llevar a cabo siempre sobre la misma realidad social y cultural a la que interrogan y acerca de la cual investigan en sus muchas facetas. La Antropología como una herramienta de observación, de análisis y de interpretación, nos era recomendada en cada momento de nuestro trabajo y de nuestro estudio, y aparece también, en mi opinión, como una constante, en la propia obra científica de don Carmelo.

El profesor Lisón y su ejemplo nos guiaron a muchos por el sendero -en no pocas ocasiones proceloso, discutido y agitado por mil vendavales- de la Antropología Social y Cultural, como una práctica cuyos fundamentos científicos no deben ser nunca olvidados, pero cuyo aliento, íntimamente vinculado siempre a lo humano, tiene que acompañar siempre también -observación, participación, interpretación- a nuestras tareas.

Descanse el gran antropólogo, investigador y maestro, de estos afanes, y conservemos nosotros su recuerdo y sus enseñanzas mientras caminamos, observamos e interpretamos, por los caminos y vericuetos de este mundo. Que su recuerdo y memoria nos acompañen en cada momento de esa tarea.

José Luis Cardero López

 


CONVOCATORIA DE ADMISIÓN DE ARTIGOS PARA “FOL DE VELENO Nº9. ANUARIO DE ANTROPOLOXÍA E HISTORIA DE GALIZA”.

Ábrese a convocatoria (dirixida a investigadores de temas antropolóxicos, históricos e afíns) da presentación de artigos para ser publicados no número 9 do anuario Fol de Veleno, correspondente a este ano 2020.

O prazo de presentación remata o 1 de xullo de 2020.

fol-de-veleno

Achegamos os requisitos técnicos e formais dos artigos aspirantes:

NORMAS DE PRESENTACIÓN DE ARTIGOS

Temática

FOL DE VELENO. Anuario de Antropoloxía e Historia de Galiza” é un espazo libre e de calidade onde especialistas da antropoloxía, da etnografía, da arqueoloxía e da historia poidan expor as súas achegas e as súas investigacións. Ademais, ofrece aos novos investigadores que traballan no eido da antropoloxía no seu senso máis amplo unha canle onde publicar os seus traballos. FOL DE VELENO tamén está aberto ás achegas doutros investigadores de fóra de Galicia e a traballos alleos ao ámbito galego pero que pola súa temática poidan ser de interese para os nosos lectores.

Presentación dos textos

Os artigos a publicar deberán ser inéditos e teñen que vir asinados polo autor, facendo constar a súa titulación académica e/ou profesión e, no caso que corresponda, o centro, entidade ou institución na que traballe. En casos de especial interese poderán publicarse traducións de artigos xa publicados noutras revistas estranxeiras.

Todos os orixinais deberán vir co título na lingua na que estean escritos (galego, español ou portugués) e en inglés. A continuación do título, o artigo acompañarase dun sumario ou resumo na lingua do orixinal e doutro en inglés (abstract) e seguidos das correspondentes palabras chave. O sumario non excederá de 8 liñas

O autor deberá facer constar o seu correo electrónico para que se lle comunique a recepción do seu traballo e, no seu caso, a súa posterior aceptación por parte do Comité de Redacción.

Os artigos remitiranse por correo electrónico ao seguinte enderezo:infosaga@antropoloxiagalega.org

Idioma

O idioma preferente de publicación será o galego, se ben, e para dar cabida a un maior número de investigadores tamén se poderán publicar artigos escritos en español ou portugués, sempre e cando o seu número non exceda do 20% dos traballos que se publicarán.

Formato

Os textos presentaranse en soporte informático e en formato Word ou similar. O tamaño de páxina debe ser DIN A4, o espazado sinxelo e o tipo de letra Times New Roman tamaño 12 puntos. O texto estará paxinado e terá unha extensión mínima de 10 páxinas e máxima de 35 páxinas, incluídas imaxes, notas e bibliografía.

Os encabezamentos das distintas partes do artigo deben ir ben diferenciados.

As citas textuais poranse entre comiñas e as palabras e citas de textos en lingua orixinal poranse en cursiva.

Ilustracións

As ilustracións deberán enviarse en arquivos separados (jpg, png ou tiff) na mellor calidade posible (300 ppp a ser posible, nunca por debaixo de 72 ppp) e indicando o seu título correspondente. Deberán ir acompañadas do seu pé de foto correspondente e indicarase o lugar que ocuparán no texto. Para isto, o artigo pódese enviar coas imaxes xa inseridas no propio texto.

A situación das devanditas imaxes no artigo poderá ser lixeiramente alterada por motivos de maquetación.

Referencias bibliográficas

A bibliografía situarase ao final do artigo, seguindo unha orde alfabética por apelidos dos autores, e dentro do mesmo autor por orde cronolóxica.

Libro: apelidos e inicial do nome do autor ou autores en maiúsculas; título da obra en cursiva, editorial, lugar de edición e ano.

Exemplo: DE CASTRO, R.; Follas novas, La Propaganda literaria, A Habana, 1880.

Se a persoa citada é director, editor ou coordinador, farase constar a continuación do nome e entre parénteses.

Exemplo: PÉREZ, X. (coord.); Litixios nas mancomunidades galegas, Eds. Querquellequer, Santiago de Compostela, 1993.

Se hai máis de tres autores, citarase ao primeiro e engadirase “et alii”

Exemplo: REIGOSA, A et alii.; Diccionario de seres míticos galegos, Edicións Xerais de Galicia, Madrid, 1999.

Para capítulos incluídos nun libro, cítase o autor, o título da colaboración entre comiñas, a preposición “en” e a continuación a cita do libro segundo as normas anteriormente citadas.

Exemplo: ZARAUZ, V.; “Neolocalidade e aculturación en Costa de Marfil”, en MARTÍNEZ-WELLER, X. (coord); Lecturas poscoloniales de fenómenos contemporáneos, Ed. Rémora, Cuzco, 2002.

Ponencias, comunicacións de congresos ou seminarios , etc. indicarase o autor, o título da colaboración entre comiñas, o título do congreso ou seminario en cursiva e o lugar e ano de celebración, seguido das páxinas correspondentes.

Exemplo: RAMALLOSA, V.; “Licántropos, basiliscos e outros seres míticos da Raia portuguesa”, V Simposio de mitoloxía arraiana, Tui, 1999, pp. 142-178.

Teses doutorais inéditas: cítanse facendo constar o autor, o título en cursiva, a universidade e o ano.

Exemplo: PEREIRO, X. M.; O cinema galego no albor do século XX. Achegamento inicial, Universidade de Vigo, 2015.

Para artigos de revista: apelido e inicial do nome do autor ou autores en maiúsculas, título do artigo entre comiñas, nome da revista en cursiva, tomo e/ou número, ano, páxinas correspondentes.

Exemplo: SEOANE, A.; “Demarcacións populares nas comarcas de Valdeorras” en Fol de Veleno. Anuario de Antropoloxía e Historia de Galiza, Vol. 1, Nº 4, Sociedade Antropolóxica Galega, Pontevedra, 2014.


VIII XORNADAS SOBRE O ENTROIDO DE GALIZA

Xa están aquí as VIII Xornadas sobre o Entroido de Galiza que cada ano organiza a SAGA coa colaboración do Concello de Pontevedra. A cita: o 28 e 29 de febreiro no Centro Nemonon, en Pontevedra.

cartaz entrudo 8

programa entrudo 8

programa entrudo avesso 8

 


IV Xornadas sobre Antropoloxía da Sociedade Antropolóxica Galega: migración, turismo, expedición e introspección

descargaDende que o ser humano é somos viaxeiros, percorrer o planeta está escrito no noso ADN. Primeiro coma seres nómades e co tempo por moi diversos motivos: o clima, a fame, a guerra ou, simplemente, na procura dun mellor lugar para vivir. As nosas inquedanzas leváronnos tamén a viaxar para descubrir, conquistar, coñecer, e tamén para descansar ou recuperar a saúde. Nun mundo no que aparentemente pouco queda por explorar, a viaxe aínda pode ser unha aventura, cando menos interior. Coma dixo Henry Miller: “O noso destino nunca é un lugar, senón un novo xeito de ver as cousas”.

Na tarde do venres 22 de novembro de 2019 deron comezo as IV Xornadas sobre Antropoloxía da Sociedade Antropolóxica Galega (SAGA) e a viaxe foi o eixe central ao redor do que se desenvolveron as distintas conferencias. Tiveron lugar no espazo NEMONON e contaron, unha vez máis, coa colaboración do Concello de Pontevedra. A xornada inaugural, e tamén as distintas intervencións, foron presentadas por Rafael Quintía Pereira, antropólogo e presidente da SAGA.

jornadas antropologia IV saga 2019

A primeira relatora foi a antropóloga e técnica superior en turismo, Cristina Valdés. Na súa charla titulada Viaxes e turismo, unha visión antropolóxica, fixo un percorrido histórico do fenómeno social, cultural e económico que é o turismo. Dende os desprazamentos con motivo dos Xogos, e tamén polas crenzas, na Antiga Grecia e na Roma Clásica ou as peregrinacións relixiosas na Idade Media ata o actual turismo de masas; explicou as circunstancias, contextos e motivacións que levaban, e levan, ás persoas a emprender unha viaxe. Falou tamén da necesidade de substituír a masificación e superficialidade do turismo actual por outro xeito máis respectuoso cos lugares e coa xente, de establecer lazos entre visitantes e visitados, de substituír por experiencias o que é non é máis que consumo e da necesidade de respectar a cultura local e a convivencia. Di que os destinos máis visitados hoxe en día pronto deixarán de ter atracción para os visitantes debido, precisamente, ás consecuencias das aglomeracións que agora reciben.

DSC_0301.jpg

22 años de expediciones antropológicas a Siberia foi o título da videoconferencia impartida por Carmen Arnau Muro que, por causa dun pequeno accidente, non puido acompañarnos de xeito presencial nesta ocasión. Carmen Arnau é doutora en Antropoloxía coa tese Chamanismo Siberiano vs. Cristianismo Ortodoxo e a maior experta española no coñecemento dos pobos siberianos. As súas expedicións a Siberia en solitario comezaron coa pretensión de facer un pequeno traballo sobre unha das comunidades, pero o encontro casual cunha chamana, e a súa invitación a acompañala nas visitas aos enfermos polos distintos poboados, fixéronlle cambiar o obxecto de estudo e o seu sistema de traballo para poder mergullarse na cultura local. Reivindica viaxar ao corazón doutras culturas con respecto e escoitar, viaxar para coñecer aos outros. Destaca a adaptabilidade do ser humano a diferentes contextos e coma produto deste feito a enorme diversidade cultural que en Siberia, con moi diversas rexións, é moi salientable. Sen ningún tipo de axuda creou o Etnomuseo de los Pueblos de Siberia y Asia Central na provincia de Toledo, museo xestionado pola fundación que leva o seu nome.

DSC_0340.jpg

Xa na mañá do sábado 23 tivo lugar a exposición do tema Viaxes que parten o corazón: migrantes entre dous mundos a cargo da licenciada en Socioloxía e doutora en Antropoloxía Luzia Oca. Coma experta en intervención social en comunidades caboverdianas en Galicia e coordinadora de proxectos de integración ten unha estreita relación coas persoas que son obxecto do seu estudo. Dende a súa investigación explica os cambios producidos dende as primeiras viaxes migratorias, hai máis de 40 anos, das mulleres caboverdianas que viven, fundamentalmente, na Mariña luguesa. As primeiras chegaron alí na procura das súas parellas, traballadores na construción de importantes infraestruturas ao longo do territorio español. Destaca que detrás da migración económica non hai liberdade e que non é un proxecto persoal senón familiar, conta coma a sociedade de orixe de estas mulleres é unha sociedade nacida da escravitude e da mestizaxe, onde a muller ten unha importante presenza no traballo e na vida social. Fai tamén un apuntamento comparativo sobre a poligamia visible en Cabo Verde fronte a invisible na nosa sociedade. Amosa varios relatos etnográficos de mulleres migrantes, explicando a soidade das pioneiras e o grande acubillo que significaron para as que viñeron despois.

20191123_112036

A segunda intervención da mañá, despois dunha pequena pausa para tomar café e algo de doce, foi a de José Luis Cardero. O doutor en Ciencias Políticas e Socioloxía, coa especialidade de Antropoloxía, e doutor en Ciencias das Relixións, levou os asistentes ata A viaxe cara ás fronteiras e términos do Alén. Falou da morte, do que hai fora dos límites do coñecido e que en moitas ocasións é o negativo, o perigo. Conta que na antigüidade o mar era a fronteira co Alén e subliña o feito de que moitas das características da viaxe ao outro mundo son comúns nos relatos de moitas culturas, sendo común así mesmo a escaseza de detalles sobre o que nese escenario acontecía. A través de imaxes prehistóricas amosa as representacións que o ser humano facía dos habitantes dese lugar descoñecido e temido, así coma dos poucos que podían adentrarse nel e volver con vida. Os chamáns eran nun principio os únicos que tiñan esa capacidade, e en tódalas representacións a súa volta ao mundo coñecido ocorría despois dunha transformación. Di que a nosa preocupación pola vida mais alá da morte é evidente dende o inicio dos tempos e explica o significado da simboloxía empregada para protexernos dos que alí moraban, uns símbolos comúns á maior parte da humanidade.

20191123_125052

Pola tarde tivemos a oportunidade de cruzar o Atlántico co xornalista, doutor en Ciencias da Comunicación e historiador, Santiago del Valle. Galegos en Vilcabamba, o último reino inca independente: Cronistas, conquistadores e exploradores foi a participación de Santiago nestas xornadas, unha fascinante viaxe da man das súas investigacións para acadar a localización precisa de Vilcabamba. Este lugar era un espazo sagrado e esa condición convertíao nun símbolo de resistencia e rebelión fronte aos conquistadores, nel refuxiouse Manco Inca cando era perseguido polos españois. A existencia do lugar era incuestionable grazas a abundante documentación histórica existente, pero ata o de agora non se puideran localizar os restos arqueolóxicos. O territorio non estaba correctamente representado nos mapas, de aí que os intentos para localizalo non tiveran éxito. Despois de dazaseis expedicións arqueolóxicas á zona e grazas ao descubrimento dunha plataforma cerimonial (ushnu), á investigación da toponimia, as lendas, os penedos (moi importantes na cultura local) e á testemuña dunha muller sobre un achado casual do seu fillo, hoxe en día son moitos os restos atopados que indican o descubrimento do lugar exacto onde se atopa Vilcabamba.

20191123_175428

A última das miradas sobre o feito de viaxar veu da man do fotógrafo, explorador, guía de viaxes e membro de la xunta directiva da Sociedad Geográfica Española, Diego Cortijo. A súa conferencia levaba por título Explorando selvas y desiertos hacia Ítaca. Diego ten feito moitas expedicións, incluso subacuáticas, sendo unha das poucas persoas que estivo no Tassili. Recoñece que concibe a viaxe dende unha perspectiva romántica, ao xeito das antigas expedicións. As inquietudes persoais e a curiosidade levárono a viaxar dende moi novo, en canto tivo a oportunidade, así foi coma comprendeu que os nosos prexuízos sobre outros lugares desaparecen ao coñecelos. Xa dende un principio tiña un enorme interese pola procura das cidades perdidas e, aínda que explica que o Dorado non existe, si está convencido da existencia dun antigo asentamento inca na selva amazónica. Explica como os habitantes da selva amazónica son moi diferentes entre si, incluso entre comunidades veciñas, para el o factor determinante de esas diferenzas é o grado de contacto co exterior. Na selva peruana de Madre de Dios localizou o que parece unha enorme cara gravada na pedra da que tivera coñecemento a través das comunidades nativas. A morfoloxía do rostro, semellante aos andinos, da pulo ás súas investigacións na procura de vestixios dos incas na selva baixa.

Despois de cada exposición houbo unha rolda de preguntas na que o numeroso publico asistente foi moi participativo. Como anécdota destas xornadas, un pequeno retraso no comezo da primeira das conferencias do sábado propiciou unha pequena e improvisada mesa redonda entre Rafael Quintía, José Luis Cardero e Diego Cortizo sobre o risco nas viaxes. A idea común xurdida neste pequeno debate podería ser a de que hai que atreverse a saír da nosa zona de confort, que a realidade soe ser diferente ás expectativas e que nunha viaxe é mais doado saber cando empeza que non cando remata.

DSC_0376.jpg

O domingo 24, e para rematar unhas xornadas dedicadas á viaxe dende diversas perspectivas, qué mellor que unha viaxe no tempo visitando a réplica dun poboado da Idade do Bronce no Parque Etnoarqueolóxico Outeiro das Mouras e os marabillosos petróglifos que hai nas proximidades.

FB_IMG_1574664621617

Texto: Pilar López Vilas/ Fotografías: Miguel Angelo Bieites, Ana Durán Penabad


Presentación de “Fol e Veleno nº8”

Este venres 8 de novembro ás 20h presentamos “Fol de veleno. Anuario de Antropoloxía e Historia de Galiza” nº8. A cita será no Local da Federación de Veciños Castelao, na rúa Gagos de Mendoza s/n, baixo a Praza da Liberdade de Pontevedra. Quedan todos e todas convidados.

 

presentacion fol de veleno 8


Publicamos o anuario “Fol de Veleno” nº8

Xa está na rúa “Fol de Veleno. Anuario de Antropoloxía e Historia de Galiza” nº8.  Dende esta semana está disponible o nos anuario ben a través da nosa web ou solicitándoo na súa libraría de confianza. As publicacións da SAGA distribúense a través de Consorcio editorial galego (http://www.consorcioeditorial.com/).

Achegamos o sumario deste número así como a editorial.

DATOS TÉCNICOS:
ANO:2019
MEDIDAS:24×17
264 páxinas
IMPRESIÓN:Branco e negro
I.S.S.N. 2253-8437
PVP: 15 €

WhatsApp Image 2019-11-04 at 10.28.17

WhatsApp Image 2019-11-04 at 10.28.25

WhatsApp Image 2019-11-04 at 10.28.35


IV XORNADAS DE ANTROPOLOXÍA DA SAGA.”Viaxe e Antropoloxía: Migración, turismo, expedición e introspección”

Xa están aquí as IV Xornadas de Antropoloxía da Sociedade Antropolóxica Galega. Este ano dedicadas a achegar unha ollada antropolóxica ao mundo da viaxe en todas as súas dimensións, dende a migración ata a viaxe de investigación e a expedición, pasando polo turismo, as viaxes interiores ou a noción romántica da aventura.

A cita é do 22 ao 24 de novembro en Pontevedra. As charlas será no espazo cultural Nemonon, ao cal agradecemos a súa colaboración. Unhas xornadas que, un ano máis, contan coa colaboración e apoio do Concello de Pontevedra, Concellería de Patrimonio.

Este ano contaremos coa presenza das antropólogas Luzía Oca, Cristina Valdés e Carmen Arnau Muro, así como co antropólogo José Luis Cardero, o historiador Santiago del Valle e o explorador Diego Cortijo. Unhas xornadas, sen lugar a dúbidas, que serán fascinantes e agardamos sexan moi enriquecedoras para todos os asistentes..

Toda a información sobre o programa, actividades e horarios no dípticos adxuntos.

cartaz antropologia IV

programa antropologia 4 reverso

programa antropologia 4

 

 

 


CONFERENCIAS DAS “VII XORNADAS SOBRE O ENTROIDO DE GALIZA”

Conferencia a cargo de Xosé Anxo Rosales e Guillerme Inácio co título “Achegamento ao teatro popular no Entroido de Pazos de Borbén”:

 

Conferencia a cargo de Xerardo Dasairas co título “As máscaras no Entroido ourensán:

 

Conferencia a cargo de Pedro Basalo co título “Historia recente do boteiro de Viana do Bolo”:

 

Presentación do boletín Caderno de Campo “Especial Entroido” por Rafael Quintía:

 

Conferencia a cargo de Patricia Cordeiro co título “Carnaval de Podence: de ritual comunitário a ícone nacional”:

 

Conferencia a cargo de Emilia Cagiao co título “A recuperación do Entroido de Samede”:

 

 

 

 

 


XEOGRAFÍAS MÍTICAS. Novas achegas ao “Arquivo Audiovisual de Antropoloxía Galega da SAGA”

XEOGRAFÍAS MÍTICAS E SAGRADAS DE MOURUAS E CONTORNA:

 

OS CONS DA GARDA:

A DESCUBERTA DO DEUS “LAROUCO”: